آزمایش TMB MSI
TMB (Tumor Mutational Burden) برآوردی از میزان جهشهای سوماتیک موجود در سلولهای سرطانی است. به طور کلی، تومورهایی که دارای TMB بالا (TMB-High) هستند، مقدار زیادی نئوآنتیژن تولید میکنند که این امر سبب میشود سیستم ایمنی آنها را بهتر به عنوان عامل بیگانه شناسایی کرده و پاسخهای ضدتوموری فعال شوند. TMB بالا یک شاخص ژنومیک به شمار میرود که در شناسایی بیماران سرطانی واجد شرایط درمان با آنتیبادیهای ضد PD-L1، PD-1 یا CTLA4 مانند پمبرولیزوماب (Pembrolizumab)، که با نام مهارکنندههای چکپوینت ایمنی (Immune Checkpoint Inhibitors - ICIs) شناخته میشوند، کاربرد دارد. این شاخص میتواند به عنوان یک نشانگر زیستی برای پیشبینی اثربخشی ایمونوتراپی در برخی از انواع سرطان مورد استفاده قرار گیرد. مطالعات نشان دادهاند که تومورهای دارای TMB بالا (TMB-H) حاوی آنتیژنهای جدید بیشتری هستند که سطح سلول تومور را پوشانده و موجب شناسایی بهتر این سلولها توسط سیستم ایمنی میشوند.
اگرچه TMB و MSI هر دو به عنوان نشانگرهای زیستی مجزا در پژوهشهای سرطان به کار میروند، مطالعات بیانگر آن است که استفاده همزمان از این دو میتواند اطلاعات دقیقتر و جامعتری را در تعیین میزان اثربخشی ایمونوتراپیها (برای مثال مهارکنندههای ایست بازرسی ایمنی) فراهم آورد.
روش اندازهگیری TMB
آزمایش TMB در آزمایشگاه ساژن از طریق تعیین توالی کامل نواحی کدکننده ژنوم بر روی DNA استخراجشده از گلبولهای سفید خون و بافت تومور و با بهرهگیری از روش توالییابی نسل جدید (Next Generation Sequencing) انجام میشود. در این فرآیند، جهشهای سوماتیک شناسایی شده و میزان TMB به صورت تعداد جهش در هر یک میلیون نوکلئوتید کدکننده پروتئین در ژنوم محاسبه و گزارش میگردد.
اندیکاسیونهای آزمایش TMB
کلیه بیماران مبتلا به سرطانهای بافت جامد (Solid Tumor) که به صورت متاستاتیک هستند یا دچار عود مجدد شدهاند و کاندید دریافت داروهای مهارکننده چکپوینت ایمنی (Immune Checkpoint Inhibitors - ICIs) میباشند.
اندیکاسیونهای آزمایش TMB
آزمایش TMB در آزمایشگاه ساژن از طریق تعیین توالی کامل نواحی کدکننده ژنوم بر روی DNA استخراجشده از گلبولهای سفید خون و بافت تومور و با بهرهگیری از روش توالییابی نسل جدید (Next Generation Sequencing) انجام میشود. در این فرآیند، جهشهای سوماتیک شناسایی شده و میزان TMB به صورت تعداد جهش در هر یک میلیون نوکلئوتید کدکننده پروتئین در ژنوم محاسبه و گزارش میگردد.
اندیکاسیونهای آزمایش MSI
کلیه بیماران مبتلا به سرطانهای بافت جامد (Solid Tumor) که به صورت متاستاتیک هستند یا دچار عود مجدد شدهاند و کاندید دریافت داروهای مهارکننده چکپوینت ایمنی (Immune Checkpoint Inhibitors - ICIs) میباشند.
سرطان رکتوم متاستاتیک: دارای نقش پیشآگهی و پیشبینیکننده پاسخ به درمان
سرطان رحم: دارای ارزش تشخیصی در سندرم لینچ
سرطان آدنوکارسینومای پانکراس پیشرفته موضعی یا متاستاتیک:
سرطان مری یا محل اتصال مری – معده پیشرفته موضعی غیرقابل جراحی، با عود موضعی یا متاستاتیک: دارای نقش پیشبینیکننده پاسخ به درمان
سرطان معده پیشرفته موضعی غیرقابل جراحی با عود موضعی یا متاستاتیک: دارای نقش پیشبینیکننده پاسخ به درمان
سرطان پنیس متاستاتیک یا عودکرده: دارای نقش پیشبینیکننده پاسخ به درمان
سرطان تخمدان عودکرده: دارای نقش پیشبینیکننده پاسخ به درمان
سرطان کیسه صفرا و مجاری صفراوی غیرقابل جراحی یا متاستاتیک: دارای نقش پیشبینیکننده پاسخ به درمان
سرطان پروستات پیشرفته و متاستاتیک: جهت تعیین نوع درمان
سرطان دهانه رحم: دارای نقش پیشبینیکننده پاسخ به درمان
تومورهای نورواندوکرین غده فوق کلیه: دارای نقش پیشبینیکننده پاسخ به درمان
سارکومای یوئینگ (Ewing’s sarcoma) استخوان غیرقابل جراحی یا متاستاتیک: دارای نقش پیشبینیکننده پاسخ به درمان
شرایط نمونه تومور مورد نیاز برای آزمایش TMB MSI
- نمونه ﺑﻠﻮک ﺑﺎﻓت ﭘﺎراﻓﯿﻨﻪ و ﻓﯿﮑﺲ ﺷـﺪه ﺑـﺎ ﻓﺮﻣـﺎﻟﯿن (FFPE) یا ۴ نمونه برش از بلوک FFPE تومور با ضخامت ۱۰ میکرون بر روی لام برای انجام این آزمایش مورد نیاز است.
- همچنین یک لام مرتبط رنگ آمیزی شده با هماتوکسیلن و ائوزین مورد نیاز میباشد.
- مساحت بافت موجود در بلوک باید حداقل ۲۵mm۲ باشد. نمونه بلوکهایی که مساحت کمتری دارند باید برشهای بیشتری از آنها تهیه شود.
- نسبت سلولهای توموری نباید کمتر از ۲۰% از کل سلولهای هستهدار یک بلوک باشد. میزان مطلوب سلولهای توموری به کل سلولهای هسته دار ۳۰% یا بیشتر میباشد.
- برای انجام این آزمایش، نمونه خون بیمار نیز مورد نیاز است.
نتایج آزمایش TMB MSI
TMB بالا (TMB-High)
به این معناست که نمونه تومور بررسیشده دارای تعداد جهشهای برابر یا بیش از ۱۰ در هر یک میلیون نوکلئوتید کدکننده پروتئین است و بنابراین احتمال پاسخ به درمان با داروهای ایمونوتراپی مانند پمبرولیزوماب (pembrolizumab) در فرد مبتلا بیشتر خواهد بود.
نتایج MSI-H وپاسخ به ایمونوتراپی
مطالعات سالهای اخیر نشان دادهاند که تومورهای دارای MSI-H از میزان بالاتری از جهشهای ژنتیکی (Tumor Mutational Burden - TMB) برخوردار هستند که این امر عامل مؤثری در پیشبینی پاسخ به ایمونوتراپی با استفاده از داروهای ICI مانند nivolumab و pembrolizumab محسوب میشود.
با توجه به هزینه بالای تعیین TMB در یک تومور، آزمایش MSI با هزینهای بهمراتب کمتر میتواند نقش تعیینکنندهای در انتخاب بیماران مناسب برای دریافت داروهای ICI ایفا کند. کاربرد این آزمایش محدود به سرطان کولون نبوده و میتواند به عنوان عامل پیشبینیکننده پاسخ به درمان با داروهای ICI در تمامی سرطانهای متاستاتیک مورد استفاده قرار گیرد.
معرفی آزمایش ژنتیکی TMB MSI
بروشورهای TMB MSI
دانلود
دستورالعمل جمعآوری نمونه
دانلود
فرم رضایت نامه